Kısa açıklama: Sabit görünen her şey gerçekten sonsuz mu? Yoksa algımızın sınırları mı bize bunu düşündürüyor?
“Sabit görünen her şey sonsuzdur” cümlesi, ilk anda güçlü bir iddia gibi gelir. Ama belki de burada anlatılan şey, mutlak bir gerçek değil; insan algısının bir sınırıdır. Çünkü insan, yeterince yavaş ya da yeterince uzun süren bir şeyi sonsuz zannetmeye meyillidir.
Bunu zaman algısında da görürüz. Çok mutlu olduğumuz bir an kısa sürer ama uzunmuş gibi iz bırakır. Çok zor bir dönem ise geçmek bilmez. Demek ki zamanın kendisi kadar, onu algılayış biçimimiz de belirleyicidir. O halde sabitlik dediğimiz şeyin bir bölümü, dış dünyanın değil, iç ölçümüzün sonucudur.
Eğer hayatı slow motion yaşıyor olsaydık ve başka hiçbir hız deneyimimiz olmasaydı, muhtemelen onu normal kabul edecektik. O hız bize doğal gelirdi. O zaman bugün “normal” dediğimiz şeyin de mutlak değil, alışılmış olduğunu kabul etmek zorunda kalırız. İnsan kıyas yapabildiği kadar fark eder. Kıyas yoksa, içinde bulunduğu düzeni gerçekliğin tek biçimi sanır.
Bu düşünce bizi önemli bir yere götürür: Belki de şu an gerçeklik sandığımız birçok şey, yalnızca alıştığımız algı ölçeğidir. Sabit görünen şey sonsuz olmayabilir; sadece bizim fark edemeyeceğimiz kadar yavaş değişiyor olabilir. Ya da biz onu okuyamayacak kadar dar bir pencereden bakıyor olabiliriz.
Hakikat bazen değişmeyen değil, çok derin olduğu için kolay fark edilmeyendir.
